Inicjatywa dokumentacyjna

Ostoja Pamięci

Ostoja Pamięci to prywatny projekt dokumentacyjny poświęcony polskim grobom i miejscom pamięci z okresu II wojny światowej na terenie Niemiec.

Piotr Kentnowski · autor projektu

Dokumentacja Polskie groby i miejsca pamięci w Niemczech
Praca terenowa Archiwa, cmentarze i weryfikacja na miejscu
Dla rodzin Pomoc w odnalezieniu miejsc spoczynku bliskich
Recenzja dr Karoliny Trzeskowskiej-Kubasik – „Na tropie pamięci"
Recenzja

Recenzja poradnika Piotra Kentnowskiego

„Na tropie pamięci — praktyczny przewodnik dla poszukujących polskich ofiar II wojny światowej w Niemczech"

Wróć do strony poradnika
dr Karolina Trzeskowska-Kubasik
Biuro Badań Historycznych IPN

Z Piotrem Kentnowskim poznałam się podczas zbierania materiałów do monografii naukowej pt. „Eksterminacja dzieci polskich robotnic przymusowych". Otrzymałam od Niego dużą pomoc przy ustalaniu personaliów niemowląt narodowości polskiej zmarłych w latach 1943–1945 na terenie obecnej Badenii-Wirtembergii, czy też przy opisaniu zbrodniczej działalności „zakładu opieki nad dziećmi cudzoziemskimi" w Gantenwald.

Mimo iż minęło 80 lat od zakończenia II wojny światowej, nieznana jest liczba Polaków, którzy zginęli na terenie III Rzeszy w latach 1939–1945. Ofiary pozostają wciąż zapomniane, dlatego niezwykle ważne jest przywrócenie im imion i nazwisk. Piotr Kentnowski w oparciu o archiwalia niemieckie, a także o współpracę z zarządcami cmentarzy i urzędami miejskimi ustalił personalia nie mniej niż 5640 osób, które zginęły na terenie obecnej Badenii-Wirtembergii. Wśród nich znajdują się jeńcy wojenni, więźniowie obozów koncentracyjnych, robotnicy przymusowi oraz ich dzieci. Jest wysoce pożądane, by podobne badania zostały przeprowadzone w innych rejonach Niemiec.

„Poradnik jest bardzo przydatną publikacją dla badaczy strat osobowych, instytucji naukowych, genealogów, a przede wszystkim dla rodzin ofiar."

W przystępny dla czytelnika sposób autor zamieścił szereg wskazówek mających na celu ustalenie miejsca pochówku danej osoby. Skrupulatnie przedstawia poszczególne etapy poszukiwań, wskazując instytucje je wspierające oraz dane, jakie należy zebrać w pierwszej kolejności. Sygnalizuje również ewentualne trudności, na które może natknąć się badacz. Dla osób nieznających języka niemieckiego bardzo pomocne będą wzory pism do urzędów.

Piotr Kentnowski podkreśla dużą wagę podejmowania działań na rzecz pamięci. Zachęca badaczy do tworzenia biogramów, nawiązywania kontaktów z instytucjami naukowymi oraz do uzupełniania baz danych. Co ważne, w publikacji autor uwypuklił także fakt, że wiele polskich grobów zostało zlikwidowanych, mimo iż spełniały kryteria niemieckiej ustawy o ochronie grobów wojennych i ofiar tyranii.

Podsumowując krótkie rozważania, zachęcam Państwa zarówno do lektury poradnika Piotra Kentnowskiego, jak i do odwiedzin stworzonej przez niego witryny internetowej „Ostoja Pamięci — dokumentacja grobów Polaków w Badenii i Wirtembergii".

KTK
dr Karolina Trzeskowska-Kubasik
Biuro Badań Historycznych IPN