Inicjatywa dokumentacyjna

Ostoja Pamięci

Ostoja Pamięci to prywatny projekt dokumentacyjny poświęcony polskim grobom i miejscom pamięci z okresu II wojny światowej na terenie Niemiec.

Piotr Kentnowski · autor projektu

Dokumentacja Polskie groby i miejsca pamięci w Niemczech
Praca terenowa Archiwa, cmentarze i weryfikacja na miejscu
Dla rodzin Pomoc w odnalezieniu miejsc spoczynku bliskich
O inicjatywie

Ostoja Pamięci

Ostoja Pamięci to prywatna inicjatywa dokumentacyjna prowadzona przez Piotra Kentnowskiego, poświęcona polskim grobom i miejscom pochówku z okresu II wojny światowej na terenie Niemiec.

Początek

Gantenwald jako punkt wyjścia

Ostoja Pamięci nie powstała jako rozbudowany portal instytucjonalny. Jej początkiem była potrzeba dokumentowania konkretnych miejsc pochówku, porządkowania ustaleń i zachowywania informacji, które w przeciwnym razie pozostałyby rozproszone. Od początku rozwijana jest jako niezależna, prywatna inicjatywa dokumentacyjna Piotra Kentnowskiego, niewchodząca w skład innych projektów ani baz danych.

Na początku były pojedyncze publikacje, fotografie i lokalne ustalenia. Z czasem stało się jasne, że potrzebna jest większa struktura: strona, która nie będzie tylko miejscem publikacji, lecz podstawą rozwijanego archiwum historycznego.

Najważniejszy cel pozostał ten sam: odnajdywać, dokumentować i zachowywać informacje o polskich ofiarach pochowanych na terenie Niemiec.

Droga do cmentarza w Gantenwald
Droga do cmentarza w Gantenwald, sfotografowana podczas pierwszych badań terenowych Piotra Kentnowskiego w 2017 roku.
Historia

Od strony internetowej do inicjatywy dokumentacyjnej

Historia Ostoja Pamięci to proces stopniowego dojrzewania prywatnej inicjatywy dokumentacyjnej. Początkowo była to strona skupiona wokół pojedynczych miejsc, wpisów i odkryć. Z biegiem czasu rosła jednak liczba ustaleń, kontaktów z rodzinami, korespondencji z urzędami, materiałów archiwalnych i dokumentacji fotograficznej.

Ten narastający zasób wymusił zmianę myślenia o stronie. Portal przestał być tylko miejscem publikacji. Zaczął pełnić funkcję roboczego zaplecza dla większego przedsięwzięcia: systematycznej dokumentacji polskich grobów i miejsc pochówku na terenie Niemiec.

Kolejne etapy rozwoju wiązały się z porządkowaniem bazy danych, wprowadzaniem bardziej jednolitego opisu rekordów, rozbudową podstron cmentarnych, pracą nad wyszukiwaniem oraz tworzeniem własnego standardu dokumentacji.

Dzisiejsza forma portalu jest wynikiem wieloletniego rozwoju: od prostszej obecności w sieci do świadomie budowanego archiwum społecznego, którego celem jest trwałe zachowanie pamięci o polskich ofiarach.

Pierwsza wersja strony Ostoja Pamięci
Pierwsza wersja strony, skupiona na powiatach Schwäbisch Hall, Ostalbkreis i Hohenlohekreis.
Cel portalu

Nie tylko publikacja, ale system dokumentacji

Osoby

Dane dotyczące ofiar są porządkowane tak, aby możliwe było powiązanie osoby z miejscem pochówku, źródłami oraz dokumentacją terenową.

Miejsca

Opisy cmentarzy i miejsc pamięci służą dokumentowaniu lokalizacji, stanu zachowania oraz historii konkretnych pochówków.

Standard pracy

Pamięć oparta na faktach

Źródła

Podstawą opracowań są materiały archiwalne, informacje urzędowe, dokumentacja cmentarna oraz własna weryfikacja terenowa.

Rzetelność

Każda informacja powinna być możliwa do sprawdzenia, uzupełnienia lub skorygowania w świetle nowych źródeł.

Identyfikacja wizualna

Ewolucja logo

Wraz z rozwojem inicjatywy zmieniała się również jej identyfikacja wizualna. Kolejne wersje logo odzwierciedlały przejście od prostej strony internetowej do bardziej uporządkowanego systemu dokumentacyjnego.

Ewolucja logo Ostoja Pamięci
Kolejne etapy rozwoju identyfikacji wizualnej Ostoja Pamięci.
Ostoja Pamięci dziś

Inicjatywa rozwijana konsekwentnie i metodycznie

Dokumentacja ponadregionalna

Inicjatywa obejmuje dokumentowanie polskich ofiar oraz miejsc pochówku na terenie Niemiec, z myślą o dalszym porządkowaniu i utrwalaniu danych.

Połączenie kwerendy i pracy terenowej

Siłą inicjatywy jest łączenie dokumentów archiwalnych, odpowiedzi urzędów, wizji lokalnych na cmentarzach i systematycznej dokumentacji fotograficznej.

Pamięć oparta na faktach

Ostoja Pamięci stawia na spokojny, rzeczowy i możliwie ścisły opis. Nie chodzi o efekt, lecz o trwałą wartość dokumentacyjną.

Pomoc rodzinom

Zgromadzone informacje mają pomagać rodzinom w odnajdywaniu miejsc pochówku i odtwarzaniu losów bliskich.

Patronat

Patronat honorowy

Ostoja Pamięci została objęta patronatem honorowym Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Patronat ten potwierdza znaczenie działań prowadzonych w ramach dokumentowania polskich grobów i miejsc pamięci na terenie Niemiec.