Ponad 6000 zidentyfikowanych miejsc pochówku. Projekt dokumentacyjny "Ostoja Pamieci".

Dokumentacja i ochrona miejsc pochówku polskich ofiar II wojny światowej na terenie Niemiec

Ostoja Pamięci,  platforma poświęcona badaniom i upamiętnieniu polskich grobów w Niemczech, symbol pamięci i dziedzictwa historycznego.

Polskie groby wojenne w Niemczech

 

Adres:

Böllinger Str. 51, 74078 Heilbronn

KZ Neckargartach - cmentarz

15 lipca 2020

Heilbronn Neckargartach

Na cmentarzu spoczywają:

 

  • Adach Jan, ur. 30.11.1898 (?) - zm. 19.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Borsym Adam, ur. 31.10.1896 (?) - zm. 09.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Bucon Josef, ur. 01.03.1901 (?) - zm. 11.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Bury Ludwig, ur. 21.04.1921 (?) - zm. 15.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Czachorowski Jan, ur. 02.01.1921 (?) - zm. 11.02.1945 (H.-Neckargartach).
  • Galena Alex, ur. 04.06.1918 (?) - zm. 11.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Gepka Alex, ur. 18.09.1921 (?) - zm. 23.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Gibas Stefan, ur. 20.12.1920 (?) - zm. 25.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Glyszczynski Jan, ur. 14.09.1902 (?) - zm. 31.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Gocski Heinrich, ur. 14.07.1894 (?) - zm. 05.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Jakobaz Jakob, ur. 08.07.1891 (?) - zm. 06.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Kaczmarczik Jan, ur. 04.09.1895 (?) - zm. 26.02.1945 (H.-Neckargartach).
  • Kornus Leon, ur. 15.10.1909 (?) - zm. 08.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Krzystofik Josef, ur. 19.06.1886 (?) - zm. ? (H.-Neckargartach).
  • Kucharski Czeslaw, ur. 12.04.1909 (?) - zm. 04.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Kusiak Josef, ur. 02.10.? (?) - zm. 05.02.1945 (H.-Neckargartach).
  • Kuslik Wladimir, ur. 12.06.1910 (?) - zm. 04.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Kwarziak Franz, ur. 12.07.1915 (?) - zm. 01.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Latawa Michael, ur. 18.02.1909 (?) - zm. 15.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Libera Wladislaus, ur. 22.10.1898 (?) - zm. 25.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Lipka Leon, ur. 01.03.1913 (Nowiki) - zm. 01.02.1945 (H.-Neckargartach).
  • Litwiniuk Nikolai, ur. 17.08.1908 (?) - zm. 17.02.1945 (H.-Neckargartach).
  • Lobodzinski Franz, ur. 08.08.1912 (?) - zm. 26.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Malinowsky Joh., ur. 26.12.1912 (?) - zm. 19.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Marczak Stanislaus, ur. 15.11.1909 (?) - zm. 08.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Mianowski Bronislav, ur. 28.12.1903 (?) - zm. 24.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Mileszkiewicz Thomas, ur. 30.10.1899 (?) - zm. 25.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Mitko Anton, ur. 18.07.1914 (?) - zm. 22.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Mysior Stanislaus, ur. 12.11.1897 (?) - zm. 04.02.1945 (H.-Neckargartach).
  • Nadolski Stanislaus, ur. 26.09.1893 (?) - zm. 19.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Obroslak Franz, ur. 15.02.1896 (?) - zm. 31.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Olszewski Emil, ur. 22.04.1921 (?) - zm. 30.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Pawlowski Boleslaw, ur. 04.12.1896 (?) - zm. 21.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Pietruszko Peter, ur. 14.03.1918 (?) - zm. 09.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Plucinski Eugenius, ur. 18.04.1905 (?) - zm. 14.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Podgorski Johann, ur. 18.06.1908 (?) - zm. 03.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Podlasek Michael, ur. 08.09.1922 (?) - zm. 11.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Pryhinski Mich., ur. 09.07.1896 (?) - zm. 26.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Richal Franz, ur. 27.05.1897 (?) - zm. 02.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Sikora Johann, ur. 29.04.1909 (?) - zm. 14.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Sinda Adam, ur. 24.12.1912 (?) - zm. 24.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Skalski Wladislau, ur. 18.10.1891 (?) - zm. 05.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Slepke Luc, ur. 24.12.1907 (?) - zm. 16.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Sliwinski Valentin, ur. 21.11.1904 (?) - zm. 04.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Slowikowski Stefan, ur. 13.12.1898 (?) - zm. 29.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Stecik Nikolai, ur. 14.10.1908 (?) - zm. 06.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Suszinski Antonio, ur. 10.04.1926 (?) - zm. 18.02.1945 (H.-Neckargartach).
  • Weinberger Maksim, ur. 16.05.1904 (?) - zm. 11.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Wieliczko Stanisl., ur. 16.01.1901 (?) - zm. 28.12.1944 (H.-Neckargartach).
  • Wienkowski Jan, ur. 07.04.1896 (?) - zm. 09.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Wodo Roman, ur. 26.02.1906 (?) - zm. 25.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Wojciechowski Josef, ur. 14.04.1914 (?) - zm. 07.03.1945 (H.-Neckargartach).
  • Zagorski Eugenius, ur. 24.12.1904 (?) - zm. 17.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Zalywski Wladislaw, ur. 16.01.1902 (?) - zm. 14.01.1945 (H.-Neckargartach).
  • Zawitorski Jan, ur. 10.05.1922 (?) - zm. 18.01.1945 (H.-Neckargartach).

 

 

Kompletna lista grobów z 📑 Landesarchiv

 

 

 

Obóz koncentracyjny  mieścił się w dzisiejszej dzielnicy Heilbronn - Neckargartach, przy Böllinger Straße, na terenie dzisiejszego boiska sportowego. Był to obóz zewnętrzny obozu koncentracyjnego Natzweiler/Struthof w Elsass.

 

Baraki dla ok. 1200 więźniów  i obóz, powstały z początkiem września 1944. Do ich budowy zostało zmuszonych między innymi 200 osadzonych z obozu koncentracyjnego Kochendorf.

 

W nowym obozie zostali umieszczeni więźniowie, ewakuowanych w skutek postępującej ofensywy alianckiej, zewnętrznych obozów koncentracyjnych z Natzweiler, które znajdowały się po zachodniej stronie Renu. Było to między innymi  600 więźniów z obozu koncentracyjnego w Markirch, osadzeni z Wesserlink, Schwindratzheim i Kochendorf. Z końcem września w sumie  w obozie znajdowało się 1.069 osadzonych. Największą część z nich stanowili Polacy, Rosjanie, Francuzi i Jugosłowianie.

 

Więźniowie pracowali przy przenoszeniu zakładów zbrojeniowych (Erla Maschinenwerke GmbH, IG Farben dzisiejszy BASF) do sztolni kopalni soli w Heilbronn, ponieważ  były one zagrożone nalotami samolotów alianckich. Zarówno obóz jak i projekt nosił kryptonim „Steinbock“ (Koziorożec). 4 grudnia 1944 Heilbronn został zbombardowany, wtedy więźniowie zostali także zmuszeni do odgruzowywania miasta, naprawy torów kolejowych, wodociągu oraz do rozbrajania niewypałów. Pracowali  na gospodarstwach rolnych, przy transporcie łupów wojennych do sztolni a dla firmy  Tengelmann, wydrążyli  magazyn  na materiały żywnościowe.

 

Pod koniec marca 1945 obóz zostaje zamknięty, a więźniowie zostają ewakuowani do obozu koncentracyjnego w Dachau. Ok. 300 słabych  i chorych na tyfus wyjeżdża wagonami towarowymi (ok. 50 z nich umiera), a pozostali, ok. 500 wyruszają 1 kwietnia w  marsz śmierci do oddalonego o ok. 350 km już wcześniej wspomnianego obozu w Dachau, do którego docierają 27 kwietnia. 

 

W obozie koncentracyjnym w Neckargartach zginęło co najmniej 246 więźniów, którzy spoczywają na cmentarzu obozowym. Po samym obozie nie pozostało śladu.

Patronat honorowy:

 

 ©  Ostoja Pamięci 2026