Adres:

Karl-Kurz-Straße, 74523 Schwäbisch Hall

KZ Hessental

22 marca 2020

Schwäbisch Hall - Hessental

Obóz koncentracyjny  mieścił się w dzisiejszej dzielnicy Schwäbisch Hall - Hessental, w okolicy stacji kolejowej przy Karl-Kurz-Straße. Był to obóz zewnętrzny obozu koncentracyjnego Natzweiler/Struthof w Elsass.

 

Pierwszy transport 600 więźniów dotarł do obozu w Hessental 14 października 1944 roku. Drugi  miesiąc później, bo już 21 listopada.  Dołączyło wtedy  do osadzonych jeszcze 200 nowych. Byli to przede wszystkim polscy Żydzi z obozów pracy  z Radomia i jego okolic. Zanim dotarli tutaj, przeszli  najpierw selekcję w Oświęcimiu,  później  przetransportowano ich do Vaihingen/Enz, by na końcu trafić do obozu docelowego w Hessental.

 

Tutejsze SS wynajmowało odpłatnie więźniów do prac na pobliskim lotnisku. Ich głównym zadaniem było usuwanie szkód z pasa startowego,  powstałych w skutek  bombardowań samolotów alianckich. Było to ważne, bo w tym czasie składano tutaj samoloty odrzutowe Messerschmitt Me 262. Więźniowie pracowali także przy wyrębie lasu i  budowie torów kolejowych. W pobliskich zakładach produkcyjnych, gospodarstwach rolnych i kamieniołomach. Po zbombardowaniu miasta 23 lutego 1945 zaciągnięci zostali  do odgruzowywania i  pracy przy budowie bunkrów.

 

Każdy dzień rozpoczynał się i kończył  apelem na placu obozowym. Oprócz ciężkiej pracy, więźniowie musieli stawić czoła panującemu głodowi, okropnym warunkom higienicznym, chorobom typu czerwonka i tyfus - ponad 100 zmarłych, mordom i wszechobecnej śmierci. Strażnicy szerzyli terror i strach. Egzekucje i tortury za organizowanie jedzenia nie były niczym wyjątkowym. Obóz ten doskonale odzwierciedlał hasło J.Goebbelsa „Zagłada poprzez pracę“.

 

W skutek ofensywy wojsk amerykańskich i brytyjskich, zaczęto przygotowania do ewakuacji obozu. 3 kwietnia do obozu podstawiono 12 wagonów towarowych w których osadzeni mieli zostać przetransportowani . 5 kwietnia 1945 roku o godz. 7.50 obóz ewakuowano. Pociąg osobowy, do którego doczepiono wagony z więźniami, już po paru kilometrach - w okolicach Sulzdorf, zostaje zaatakowany przez amerykańskie myśliwce. W skutek nalotu ginie 17 osób. Dla ocalałych  rozpoczyna się tzw. marsz śmierci. Pieszy marsz do obozu koncentracyjnego w Allach, który podlegał obozowi w Dachau.

 

W sumie w obozie koncentracyjnym w Hessental zginęło co najmniej 182 osadzonych. Pochowano ich w masowych grobach na cmentarzu żydowskim w Schwäbisch Hall - Steinbach. Do nich należy także dodać 53 chorych, których 18 grudnia 1944 roku przetransportowano do Vaihingen/Enz. 

 

Po wojnie w  1947 roku podczas procesu w Raststatt, komendant obozu z Hessental August Walling, skazany zostaje  na 20 lat pozbawienia wolności. Odsiaduje z tego 10 lat.

 

Po wojnie na terenie obozu koncentracyjnego powstaje złomowisko w skutek czego wszystkie ślady po obozie zostają zatarte. Dopiero  5 kwietnia  2001 roku zostaje tutaj utworzone miejsce pamięci, które dzisiaj wszyscy możemy odwiedzić.

 

 

Ostoja Pamięci

 

Polskie Miejsca Pamięci i Groby w Niemczech

Ostoja  Pamięci - Badenia i Wirtembergia

 

 ©  Ostoja - Zuflucht  2017 - 2024   

 

 

 

e-mail: piotr.kentnowski@ostojapamieci.pl